پژوهشنامه سبک زندگی

پژوهشنامه سبک زندگی

مصرف‏ گرایی در سبک‌زندگی مدرن و دینی

نوع مقاله : علمی - پژوهشی

نویسنده
موسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره)
چکیده
موضوع «مصرف‏‌گرایی» یکی از ویژگی‌‏ها و ترجیحات سبک زندگی غربی است که تحت تأثیر تحولات ناشی از انقلاب صنعتی به‌‏ویژه غلبه نظام سرمایه‌‏داری متأخر در چند دهه اخیر به ظهور رسیده است. همچنین مصرف‏‌گرایی از رهگذر فرآیند جهانی شدن، ارتباطات گسترده جوامع، اشاعه فرهنگی، رسانه‌‏های جهان‏گستر به رویه نسبتا رایج و شایع جامعه جهانی تبدیل شده است.
در تبیین علل و عوامل مؤثر در رواج و نفوذ روزافزون این فرهنگ و نیز پیامدهای فردی و اجتماعی آن تاکنون دیدگاه‏‌های مختلفی با رویکردهای روان‏شناختی، روان‏کاوی، جامعه‌‏شناختی و مطالعات فرهنگی، اقتصادی، ارتباطاتی و الهیاتی عرضه شده است. در این رویکردها، بیش از جنبه‌‏های اقتصادی به جنبه‌‏های فرهنگی و اجتماعی این پدیده، توجه شده است.
این نوشتار درصدد است که با ارجاع ضمنی به دیدگاه‏‌های ارائه شده، جایگاه این رفتار را در سبک زندگی غالب و رایج کنونی، از ابعاد مختلف و با رویکرد غالب مطالعات فرهنگی، تحلیل کند و در پایان به صورت گزاره‏‌وار و مختصر به خطوط عام الگوی مصرف از دیدگاه اسلام توجه دهد. روش آن در مقام گردآوری اطلاعات اسنادی و در مقام بررسی آن‏ها، تفسیری، تعلیلی و تحلیلی است.
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

Consumerism in a Modern and Religious Style of Life

نویسنده English

seyed hossein sharaf aldin
چکیده English

Changes due to technological developments in recent years, along with changes in world economy, have increased the importance of small and medium-sized enterprises (SMEs) in the economic development of countries. To thrive in a competitive environment, these enterprises need to improve the quality of their products and managerial processes as well as reduce their costs. To do so, adoption of Information Technology (IT) is imperative. Investigations demonstrate that although IT and e-business can be employed beneficially in such enterprises, to apply IT successfully and to take full advantage of IT application certain conditions must be met. In other words, success in applying IT in these enterprises is conditional. This being so, several studies have been triggered to investigate critical factors affecting IT application and e-business in SMEs, which is the subject of the present study. After defining the role of SMEs in economic development, the study examines the applications of IT as well as critical factors affecting IT application in these businesses. Pettigrew and Whipp’s model of change has been used to classify and present the findings.

کلیدواژه‌ها English

Information technology
Small and Medium-Sized Enterprises
Success Factors
Failure Factors
change
Classification
اباذری، یوسف و عباس کاظمی(1384)، «رویکردهای نظری خرید: از جامعهشناسی تا مطالعات فرهنگی»، فصلنامة علوم اجتماعی، شمارة ۲۵، بهار، ص195ـ ۱۶۷.
ادگار، اندرو و پیترسیج ویک(1387)، مفاهیم بنیادی نظریه فرهنگی، ترجمه مهران مهاجر و محمّد نبوی، تهران: نشر آگاه.
استوری، جان(۱۳۸۶)، مطالعات فرهنگی درباره فرهنگ عامه، ترجمه حسین پاینده، تهران: آگه.
باقری تودشکی، مجتبی(1388)، اسراف وتبذیر در اصلاح الگوی مصرف، به کوشش سید حسین میرمعزی، قم: پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی، ص220- 197.
باکاک، رابرت(1381)، مصرف، ترجمه خسرو صبری، تهران: شیرازه.
بشیریه، حسین(1379)، نظریه های فرهنگ در قرن بیستم، تهران: مؤسسه فرهنگی آینده‏پویان.
بنت، اندی(1376)، فرهنگ و زندگی روزمره، ترجمه لیلا جوافشانی و حسن چاوشیان، تهران: اختران.
بیرو، آلن(1370)، فرهنگ علوم اجتماعی، ترجمه باقر ساروخانی، تهران: انتشارات کیهان، چاپ دوم.
جمعی از نویسندگان(1388)، مدیریت اصلاح الگوی مصرف از دیدگاه اسلام، تهران: اداره کل آموزشی عقیدتی حوزه نمایندگی ولی فقیه جهاد کشاورزی.
جوادی، محمّد اسلم(1390)، دین و زندگی روزمره، تهران: پژوهشگاه فرهنگ، هنر و ارتباطات.
جوادی آملی، عبدالله(1388)، اسلام و محیط زیست، قم: اسراء.
جهانیان، ناصر(1391)، اصلاح الگوی مصرف از منظر اقتصادی، تهران: پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی.
حمیدیه، بهزاد(1391)، معنویت در سبد مصرف، تهران: پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی.
خادمعلی زاده، عبدالامیر(1388)، مفاهیم دنیا و آخرت از دیدگاه امام علی†، در اصلاح الگوی مصرف، به کوشش سید حسین میرمعزی، قم: پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی، ص143- 91.
خلیلیان اشکذری، محمّد جمال(1381)، فرهنگ اسلامی و توسعه اقتصادی، قم: مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی.
دفتر همکاری حوزه و دانشگاه(1371)، مبانی اقتصاد اسلامی، تهران: سمت.
رجایی، محمّد کاظم و همکاران(1386)، معجم موضوعی آیات قرآن، قم: مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی.
رجایی، محمّد کاظم و مهدی خطیبی(1392)، شاخص‏های اسراف و معیارهای آن، قم: پژوهشگاه بینالمللی المصطفی.
رسولی محلاتی، هاشم(1382)، کیفرگناه و آثار و عواقب خطرناک آن، قم: بوستان کتاب، چاپ بیست و یکم.
رضایی، مجید(1388)، زهد و قناعت از دیدگاه امام علی† در اصلاح الگوی مصرف، به کوشش سید حسین میر معزی، قم: پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی.
رفیع‏پور، فرامرز(1364)، جامعه روستایی و نیازهای آن، تهران: شرکت سهامی انتشار.
 رفیع‏پور، فرامرز (1392)، آناتومی جامعه، تهران: شرکت سهامی انتشار، چاپ هشتم.
سیدی‏نیا، اکبر(1388)، «مصرف و مصرف‏گرایی از منظر اسلام و جامعه‏شناسی اقتصادی»، فصل‏نامه اقتصاد اسلامی، سال نهم، ش 34، تابستان.
فرهنگ، منوچهر(1371)، فرهنگ بزرگ اقتصادی، تهران: البرز، ج1.
فدرستون، مایک(1383)، «زیبایی شناختی کردن زندگی روزمره، ترجمه مهسا کرم‏پور»، کتاب ارغنون، ش 19.
قاضی‏زاده فرد، ضیاء الدین(1392)، اصلاح الگوی مصرف: چرا؟ چگونه؟، تهران: مؤسسه مطالعات و پژوهش‏های بازرگانی.
قدیری اصل، باقر(1379)، کلیات علم اقتصاد، تهران: مرکز نشر سپهر، چ هفتم.
کرانک، آر(1388)، «مصرف‏گرایی و سرمایه سالاری جدید»، سیاحت غرب، مهر، ش75.
کلانتری، علی اکبر(۱۳۸۸)، اسلام و الگوی مصرف، قم: بوستان کتاب، چ چهارم.
گولد، جولیوس و ویلیام ل. کولب(1376)، فرهنگ علوم اجتماعی، جمعی از مترجمان، ویراسته محمّدجواد زاهدی مازندرانی، تهران: مازیار.
مارسل، ژان(1351)، اصول علم اقتصاد، ترجمه هوشنگ نهاوندی، تهران: مؤسسه عالی حسابداری.
مارکس، کارل (۱۳۸۰)، سرمایه، نقدی بر اقتصاد سیاسی، ترجمة حسن مرتضوی، تهران: آگه.
محقّق داماد، مصطفی(1393)، الهیات محیط زیست، تهران: مؤسسه پژوهشی حکمت و فلسفه ایران.
مایلز، استیون و مالکوم مایلز(1392)، شهرهای مصرفی، ترجمه مرتضی قلیچ و محمّدحسن خطیبی بایگی، تهران: تیسا.
مریدی، سیاوش/ علی‏رضا نوروزی(1373)، فرهنگ اقتصادی، تهران: مؤسسه کتاب پیشبرد و انتشارات نگاه.
موسایی، میثم(1388)، ریشه‏های فرهنگی الگوی مصرف با تأکید بر ارزش‏های دینی، در اصلاح الگوی مصرف، به کوشش سید حسین میر معزی، قم: پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی.
موسوی کاشمری، مهدی(1385)، پژوهشی در اسراف، قم: بوستان کتاب، چاپ دوم.
موفق، علی‏رضا(1392)، اصلاح الگوی مصرف از نظر اخلاقی، تهران: پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی.
نصر، سید حسین(1382)، جوان مسلمان و دنیای متجدد، ترجمه مرتضی اسعدی، تهران: انتشارات طرح نو.
 
Mark Paterson (2006), Consumption and Everyday Life, London: Routledge.
 
دوره 1، شماره 1 - شماره پیاپی 1
شماره 1
مهر 1394
صفحه 7-30

  • تاریخ دریافت 20 خرداد 1394
  • تاریخ بازنگری 18 تیر 1394
  • تاریخ پذیرش 18 مرداد 1394