نظام موضوعات و مفاهیم نظریه سبک زندگی اسلامی بر مبنای سیره علوی (علیه السلام) با تأکید بر نهج‌البلاغه

نوع مقاله: علمی - پژوهشی

نویسندگان

1 عضو هیات علمی دانشگاه فرهنگیان

2 استاد گروه روانشناسی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران. (نویسنده‌ی مسئول)

3 استاد گروه روانشناسی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران

چکیده

پژوهش حاضر با هدف تدوین مبانی نظریه سبک زندگی علوی و با این سؤال اساسی که آموزه‌ها، مؤلفه‌ها و مفاهیم سیره و سبک زندگی علوی چیست؟ انجام شده است. به دلیل استفاده از راهبرد نظریه داده بنیاد، مدل مفهومی و فرضیه مطرح نشد. در این تحقیق، برای هر نکته کلیدی از متون مربوط به سیره علوی (علیه السلام) کدی معین گردید. سپس با مقایسه کدها، مفاهیم کلی‌تر شکل گرفت. از مقایسه مفاهیم با یکدیگر، مقوله‌ها و متغیرها (پایه‌های اصلی نظریه) به دست آمد. مطابق با یافته‌ها، نظریه تدوین‌شده، شامل چهار زمینه اصلی ارتباطات آدمی (رابطه هر فرد با خودش، خدا، خلق و خلقت) می‌شود که دربرگیرنده همه ابعاد زندگی اوست. تدوین این نظریه در راستای بومی‌سازی نظریه‌های علوم انسانی و کمکی به دانش نظری و کاربردی برای کشور خواهد بود؛ بنابراین اگر اندیشه، احساس و رفتار انسان در روابط چهارگانه فوق، اسلامی- علوی و اصلاح شود، بهبود زندگی، خوشبختی دنیا و سعادت آخرت را در پی خواهد داشت. پس پیشنهاد می‌شود در زندگی ماشینی، مادی و غربی دنیای معاصر، الگوی سبک زندگی علوی موردتوجه قرار گیرد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The System of Subjects and Concepts of the Islamic Lifestyle Theory according to Imam Ali’s Line of Conduct (Highlighting his Nahju al-Balaghah)

نویسندگان [English]

  • javad yarali 1
  • Mehrdad Kalantary Kalantary 2
  • HamidTaher neshatdoost 3
  • HamidReza Oreyzi 3
1 farhangian university
2 Professor of Psychology, Department of Psychology, School of Educational Sciences and Psychology, University of Isfahan, Isfahan, Iran.
3 - Professor of Psychology, Department of Psychology, School of Educational Sciences and Psychology, University of Isfahan, Isfahan, Iran
چکیده [English]

    In what follows, the authors have gone to lay down the theoretic principles of Imam Ali’s lifestyle. The main question is "What are the doctrines, constituents and concepts of Imam Ali’s conduct and lifestyle?" Due to the use of data-based theory strategy, the conceptual model and theory has not been taken into consideration. A particular code has been defined for each key point from the texts on Imam Ali’s line of conduct. Then, through the comparison of those codes, more general concepts we formed. Next, by the comparison of those concepts, we achieved some categories and variables (the main bases of the theory). According to the findings, the theory went developed comprising the main four fields of man’s relations (man’s relations to himself, to Allah, to other people, and to the universe) covering all aspects of man’s life.
    This theory has been developed in the course of naturalization of humanities and as a contribution to the theoretical and practical branches of sciences for the country. When man’s thought, feeling and behavior are corrected in man’s four above-mentioned relations, man may achieve the well-being of this world and the hereafter happiness. It is thus suggested that in the mechanized life and materialistic Western world of today, people pay serious attention to Imam Ali’s lifestyle.
Keywords:

کلیدواژه‌ها [English]

  • Lifestyle
  • Imam Ali’s line of conduct
  • Nahju al-Balaghah
  1. آخوندی، مصطفی. 1384. الگوی غذا و تغذیه بر اساس رهنمودهای اسلامی. تهران: انتشارات نمایندگی ولی‌فقیه در سپاه. پژوهشکده تحقیقات اسلامی.
  2. اکستین، دانیل و روی کرن. 2009. ارزیابی و درمان سبک زندگی. ترجمه حمید علیزاده و همکاران 1389. اهواز: نشر رسش.
  3. بهرامی، جلیل. 1392. مقاله‌ای کامل در مورد سبک زندگی اسلامی. خرداد 5 (9): 81-102.
  4. پارک ج، پارک کی. 1383. کلیات خدمات بهداشتی. پزشکی اجتماعی. ترجمه حسین شجاعی تهرانی. تهران: سماط.
  5. دانایی‌فرد، حسن، سید مهدی اوانی، و عادل آذر. ۱۳۸۳. روش‌شناسی پژوهش کیفی در مدیریت: رویکردی جامع. تهران: انتشارات صفار، اشراقی. چاپ اول.
  6. پور نقاش تهرانی، سعید و زهرا حسین زاده. 1397. مقایسه سرشت و منش در مردان سیگاری و غیر سیگاری. فصلنامه پژوهش‌های کاربردی روان‌شناختی 9 (1): 59-71.
  7. دانایی‌فرد، حسن. ۱۳۸۴. تئوری‌پردازی با استفاده از رویکرد استقرایی: استراتژی مفهوم‌سازی تئوری بنیادی. دوماهنامه علمی- پژوهشی دانشور رفتار ۱۱: 57-70.
  8. دانایی‌فرد، حسن و ابوذر زنگویی‌نژاد. ۱۳۹۰. تئوری شایسته‌سالاری مدیریتی بر مبنای استراتژی تئوری داده بنیاد: برداشتی از نهج‌البلاغه. مجله دانشور رفتار 18 (۴۷-۱): 243-264.
  9. رفیعی‌فر، شهرام. 1384. ارتقاء سلامت (تاریخچه، مبانی، رویکردها، راهکارها). تهران: انتشارات مهر راوش.
  10. رابطی، رئوف. ۱۳۸۰. شایسته‌سالاری در دستگاه‌های دولتی. نشریه تعاون.
  11. رجبی، سوران و نزهت‌الزمان مرادی. 1396. اثربخشی نوروفیدبک در ترکیب با بازی‌های شناختی بر کاهش علائم سلوک کودکان مبتلا به اختلال نقص توجه/بیش‌فعالی. فصلنامه پژوهش‌های کاربردی روان‌شناختی 8 (4): 13-36.
  12. زهراکار، کیانوش. 1384.بررسی رابطه بین دین‌داری و سلامت روانی. اندیشه شاهد. 3 (۱): 279-290.
  13. عزیزی، رضا، مجید یوسفی، ذکرالله مروتی، و طاهره الهی. 1397. اثر آموزش ذهن آگاهی بر عواطف مثبت و منفی و پیچیدگی عاطفی: بررسی تغییرات در طول زمان. فصلنامه پژوهش‌های کاربردی روان‌شناختی 9 (1): 39-58.
  14. قدم‌پور، عزت‌الله، حمیده اداوی، و سمیه روشن نیا. 1396. تأثیر آموزش روان‌شناسی مثبت‌نگر بر عشق به یادگیری و تاب‌آوری تحصیلی دانش‌آموزان. فصلنامه پژوهش‌های کاربردی روان‌شناختی 8 (4): 51-67.
  15. کیهان، جواد و نازیلا آهنگری اندریان. 1396. الگوی علی روابط بین خودشناسی انسجامی، سبک‌های هویت و پیشرفت تحصیلی در بین دانشجویان. فصلنامه پژوهش‌های کاربردی روان‌شناختی 8 (4): 109-125.
  16. محبوب‌خواه، فرهاد و یوسف بیگ‌زاده. 1397. بررسی رابطه منابع قدرت مدیران با ویژگی‌های شخصیتی کارآفرینی کارکنان. فصلنامه پژوهش‌های کاربردی روان‌شناختی 9 (1): 117- 135.
  17. مرادی اورگانی، عیسی، مریم فاتحی‌زاده، احمد احمدی، و عذرا اعتمادی. 1397. تأثیر درمان بین فردی فراشناختی بر کیفیت زناشویی مرد خودشیفته: مطالعه موردی. فصلنامه پژوهش‌های کاربردی روان‌شناختی 9 (1): 1-24.
  18. نقیبی، فوزیه، ناهید گلمکانی، حبیب‌الله اسماعیلی، و فاطمه محرری. 1392. بررسی ارتباط سبک زندگی با کیفیت زندگی مرتبط با سلامت در دختران نوجوان دبیرستان‌های شهرستان مشهد. تهران: سمینار کشوری کیفیت زندگی و ارتقاء سلامت.
  19. یارعلی، جواد و همکاران. ۱۳۹۴. بررسی ارتباط افسردگی با نگرش مذهبی دانشجویان دانشگاه فرهنگیان اصفهان. ایران. http://www.civilica.com/Paper- EPSCONF02- EPSCONF02_ 0527.html.
  20. Adler, A. 1929. The Science of Living. New York: Greeberg Publishers, Inc
  21. Aghili, M. & Venkatesh Kumar G. 2008. Relationship between Religious Attitude and Happiness among Professional Employees. Journal of the Indian Academy of Applied Psychology 34(5): 66-69.
  22. Daengbuppha, J. & Hemmington, N. & Wilkes, K. 2006. Using grounded theory to model visitor experiences at heritage sites, qualitative market research: an international journal 9(4): 367-388
  23. Douglas, D. 2006. Intransivities of managerial decisions: a grounded theory case, management decision 44(2): 259-275.
  24. Glaser, B & Straus, A. 1967. the discovery of grounded theory, Adline publishing Co. Chicago, il.
  25. Goulding, C. 1998. Grounded theory: the missing methodology on the interpretivist agenda, qualitative market research: an international journal 1(1): 7-50.
  26. Goulding, C. 2005. Grounded theory, ethnography and phenomenology. European journal of marketing 39(3/4): 294-308.
  27. Goulding, C. 2002. Grounded theory: a practical guide for management, business and market researchers, first published, Sage publications Ltd
  28. Hirdchman, E.C. & Thompson, C.J. 1997. Why media matter: understanding of consumer’s relationships with advertising and mass media, journal of advertising 26(1): 43-60.
  29. Locke, K. 1996. Rewriting the diacovery of grounded theory after 25 years? Journal of management inquiry 5(3): 239-245.
  30. Macri, D. & Tagliaventi, M. & Bertolotti, F. 2006. A grounded theory for resistance to change in a small organization, journal of organizational change management 15(3): 292-310.
  31. Nabavi, S. 2016. Predict of student s healthy... Isfahan. Iran. http://www.civilica.com/Paper-CPHE02 -CPHE02_065.html. [In Persian].
  32. Okstin, D. & Kron, R. 2009. Evaluate & lifestyle therapy. Translate by Alizadeh, H. (2010). Published by rasesh. Ahvaz. Iran. [In Persian].
  33. Pettigrew, S. 2002. A grounded theory of beer consumptionhn Australia, qualitative market research: an international journal 5(2): 112-122.
  34. Strauss, A. & Corbin, J. 1994. Grounded theory methodology: an overview in Denzin and Lincoln (Eds), Handbook of qualitative research, N.P: Sage publications.
  35. Thirlaway, K. Upton, D. 2009. The Psychology of Lifestyle: Promoting Healthy Behavior. Routledge: NewYork.
  36. Trim, P. & Lee, Y. 2004. A reflection on theory building and the development of management knowledge, management decision 42(3/4): 473-480.
  37. Viviana, M. Wuthrich & Ronald, M. Rapee. 2013. Centre for Emotional Health, Department of Psychology, Macquarie University, Sydney 2109. Australia Behaviour Research and Therapy 51(4): 779-786.
  38. Wang, W. Chun. Salmon, J. Marita, S. Ball, K. Crawford, A. & David, S. A. 2014. McNaughtonaa Centre for Physical Activity and Nutrition Research, School of Exercise and Nutrition   Sciences 77(1):  41– 46. Contents lists available at ScienceDirect.
  39. Witt, A. Hedlund, Boer, d. Joop & Boersema, J. Jan. 2014. Institute for Environmental Studies, Environmental Policy Analysis, VU University Amsterdam, De Boelelaan 1087, 1081 HV Amsterdam, the Netherlands. Journal of Environmental Psychology 37 (2): 40-54.
  40. Yarali, J. Kalantari, M. Mokhtari, A. & Mohamadi, Z. 2015. The relationship between student s depression & religion s attitude. Ihsfahan. Iran. http://www.civilica.com/Paper- EPSCONF02- EPSCONF02_ 0527.html. [In Persian]